هوش مصنوعی در مدرسه؛ فرصت‌ها، تهدیدها و راهکارهای عملی برای دبیران متوسطه دوم

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 14

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره اول - بهار 1404

نویسندگان :
ساقی رزاقی کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی
روناک عبدالمحمدی دکترای زیست فیزیولوژی
مریم سامانی زیرک کارشناسی ارشد ادبیات فارسی

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3965

چکیده فارسی :

ورود هوش مصنوعی به عرصه آموزش مدرسه‌ای، بسیاری از الگوهای تثبیت‌شده در تدریس، یادگیری، ارزشیابی و تولید محتوای آموزشی را با پرسش‌های تازه‌ای روبه‌رو کرده است. در مقطع متوسطه دوم، اهمیت این موضوع بیشتر است؛ زیرا دانش‌آموزان این دوره علاوه بر یادگیری محتوای درسی، در مرحله شکل‌گیری هویت علمی، انتخاب مسیر تحصیلی و شغلی و تقویت مهارت‌های تفکر انتقادی قرار دارند. در چنین شرایطی، استفاده بدون برنامه از ابزارهای هوش مصنوعی می‌تواند به وابستگی، کاهش تلاش شناختی، تولید اطلاعات نادرست، تقلب آموزشی، نقض حریم خصوصی و تضعیف مهارت‌های نوشتاری و تحلیلی منجر شود. در مقابل، استفاده هدفمند و هدایت‌شده می‌تواند زمینه شخصی‌سازی یادگیری، طراحی فعالیت‌های متنوع، تولید محتوای آموزشی، ارائه بازخورد سریع، حمایت از دانش‌آموزان دارای نیازهای متفاوت و کاهش بخشی از بار کاری دبیران را فراهم کند.
پژوهش حاضر با هدف بررسی فرصت‌ها و تهدیدهای هوش مصنوعی در مدرسه و ارائه راهکارهای عملی برای دبیران متوسطه دوم انجام شده است. روش پژوهش، توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسنادی و تحلیل منابع علمی و گزارش‌های معتبر منتشرشده در سال‌های اخیر است. در تحلیل منابع، سه محور اصلی شامل فرصت‌های آموزشی، تهدیدهای تربیتی و اخلاقی و الزامات اجرایی مورد توجه قرار گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد که مسئله اصلی، پذیرش یا رد مطلق هوش مصنوعی نیست، بلکه چگونگی استفاده مسئولانه، هدفمند و متناسب با اهداف برنامه درسی است. بر اساس یافته‌های پژوهش، آموزش سواد هوش مصنوعی به دبیران، تدوین دستورالعمل مدرسه‌ای، بازطراحی شیوه‌های ارزشیابی، آموزش راستی‌آزمایی اطلاعات، حفاظت از داده‌های دانش‌آموزان، استفاده مرحله‌ای از ابزارهای هوش مصنوعی و حفظ نقش محوری دبیر از مهم‌ترین راهکارهای پیشنهادی است. نتیجه پژوهش تأکید می‌کند که مدرسه موفق در مواجهه با هوش مصنوعی، مدرسه‌ای نیست که صرفاً ابزارهای جدید را وارد کلاس کند؛ بلکه مدرسه‌ای است که بتواند میان فناوری، تربیت، تفکر انتقادی و رابطه انسانی تعادل ایجاد کند.

کلمات کلیدی فارسی :
هوش مصنوعی، آموزش مدرسه‌ای، دبیران متوسطه دوم، هوش مصنوعی مولد، سواد هوش مصنوعی، یادگیری شخصی‌سازی‌شده، ارزشیابی آموزشی، اخلاق فناوری