سایکونوروایمونولوژی در سرطان کودکان: ارتباط استرس، تنظیم هیجانی و سیستم ایمنی و پیامدهای آن برای مداخلات سایکوانکولوژیک

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 19

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره سوم - پاییز 1404

نویسندگان :
ثریا همتی پور

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3936

چکیده فارسی :

سرطان در دوران کودکی یکی از مهم‌ترین تجربه‌های استرس‌زای جسمانی و روان‌شناختی است که می‌تواند فرایندهای هیجانی، عصبی و ایمنی کودک را تحت تأثیر قرار دهد. سایکونوروایمونولوژی به‌عنوان حوزه‌ای میان‌رشته‌ای، تعامل دوسویه میان عوامل روان‌شناختی، سیستم عصبی، محور هیپوتالاموس ـ هیپوفیز ـ آدرنال و سیستم ایمنی را بررسی می‌کند. در کودکان مبتلا به سرطان، تشخیص بیماری، طولانی‌شدن فرایند درمان، درد، بستری‌شدن، محدودیت فعالیت‌های روزمره و نگرانی درباره پیامدهای بیماری می‌توانند موجب افزایش استرس و پریشانی هیجانی شوند. استرس مداوم از طریق فعال‌سازی مسیرهای نورواندوکرین و سیستم عصبی خودمختار ممکن است با تغییر در تنظیم پاسخ‌های التهابی و عملکرد ایمنی همراه باشد. از سوی دیگر، پیام‌رسان‌های ایمنی و فرایندهای التهابی نیز می‌توانند بر عملکرد مغز، خلق، رفتار و تنظیم هیجانی اثر بگذارند. در این میان، تنظیم هیجانی نقش مهمی در نحوه سازگاری کودک با بیماری و درمان دارد و استفاده از راهبردهای سازگارانه‌ای مانند بازسازی شناختی، پذیرش، حل مسئله و بیان مناسب هیجان می‌تواند به کاهش پریشانی روان‌شناختی کمک کند. هدف این مقاله بررسی ارتباط میان استرس، تنظیم هیجانی و سیستم ایمنی در کودکان مبتلا به سرطان و تبیین پیامدهای آن برای مداخلات سایکوانکولوژیک است. بررسی شواهد موجود نشان می‌دهد که عوامل روان‌شناختی و زیستی در تجربه سرطان کودکان به‌صورت مجزا عمل نمی‌کنند، بلکه در شبکه‌ای پیچیده و دوسویه با یکدیگر تعامل دارند. بر این اساس، مداخلات روان‌شناختی مانند درمان شناختی ـ رفتاری، آموزش مهارت‌های مقابله‌ای، آرام‌سازی، ذهن‌آگاهی، بازی‌درمانی و حمایت روانی ـ اجتماعی خانواده می‌توانند در کاهش استرس، بهبود تنظیم هیجانی و ارتقای کیفیت زندگی کودکان و خانواده‌های آنان نقش داشته باشند. با وجود این، شواهد موجود درباره تأثیر مستقیم مداخلات روان‌شناختی بر شاخص‌های ایمنی و پیامدهای بالینی سرطان هنوز محدود و ناهمگون است و نمی‌توان از رابطه علّی قطعی میان کاهش استرس و کنترل سرطان نتیجه‌گیری کرد. بنابراین، پژوهش‌های آینده باید با استفاده از طرح‌های طولی، نمونه‌های مناسب و ارزیابی هم‌زمان شاخص‌های روان‌شناختی، نورواندوکرین و ایمنی، تعامل میان این عوامل را بررسی کنند. در مجموع، رویکرد سایکونوروایمونولوژیک می‌تواند چارچوبی جامع برای درک ارتباط میان استرس، تنظیم هیجانی و سیستم ایمنی در سرطان کودکان فراهم کرده و زمینه را برای توسعه مداخلات سایکوانکولوژیک فردمحور، رشدمحور و چندرشته‌ای فراهم سازد.

کلمات کلیدی فارسی :
سایکونوروایمونولوژی، سرطان کودکان، استرس، تنظیم هیجانی، سیستم ایمنی، سایکوانکولوژی، مداخلات روان‌شناختی، کیفیت زندگی، محور هیپوتالاموس ـ هیپوفیز ـ آدرنال، حمایت روانی ـ اجتماعی.