بررسی فلسفی مفهوم استعداد در نظام آموزشی با نقد فهم رایج از توانایی، سنجش و فرصت‌های یادگیری

دسته بندی موضوعی : علوم تربیتی و روانشناسی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 18

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
اولین کنفرانس تحلیل و بررسی شیوه های آموزش در آموزش و پرورش

نویسندگان :
احسان منوچهری کارمند

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3739

چکیده فارسی :

مفهوم استعداد در نظام آموزشی از جمله مفاهیم پرکاربرد و در عین حال مبهمی است که نقش مهمی در سنجش، دسته‌بندی و هدایت تحصیلی دانش‌آموزان ایفا می‌کند. در فهم رایج، استعداد غالباً به منزله نوعی توانایی ذاتی و از پیش موجود در نظر گرفته می‌شود که از طریق ابزارهای سنجش قابل شناسایی است. این تلقی، افزون بر ابهام مفهومی، به تقلیل استعداد به عملکرد سنجش‌پذیر و نادیده‌گرفتن نقش زمینه‌های تربیتی، اجتماعی و فرصت‌های یادگیری می‌انجامد. پژوهش حاضر با رویکردی فلسفی و تحلیلی، به بررسی مفهوم استعداد در نظام آموزشی می‌پردازد و می‌کوشد پیش‌فرض‌های نهفته در فهم رایج از نسبت استعداد، توانایی، سنجش و یادگیری را نقد کند. مسئله اصلی مقاله آن است که آیا استعداد را باید ویژگی‌ای ثابت، فردی و مستقل از شرایط دانست یا آن را مفهومی زمینه‌مند، تحول‌پذیر و وابسته به امکان‌های پرورش و یادگیری فهم کرد. یافته‌های تحلیلی این پژوهش نشان می‌دهد که یکسان‌انگاری استعداد با توانایی بالفعل یا نتایج آزمون‌های استاندارد، به بازتولید نابرابری‌های آموزشی و محدودشدن فرصت‌های یادگیری می‌انجامد. بر این اساس، مقاله نتیجه می‌گیرد که بازاندیشی فلسفی در مفهوم استعداد می‌تواند مبنایی نظری برای نقد رویه‌های رایج استعدادیابی و دفاع از رویکردی عادلانه‌تر در سیاست‌گذاری آموزشی فراهم آورد.

کلمات کلیدی فارسی :
استعداد، توانایی، سنجش آموزشی، فرصت‌های یادگیری، عدالت آموزشی، فلسفه تعلیم و تربیت