تأثیر رفتار و شخصیت معلم بر فرآیند یادگیری و رشد روانی-اجتماعی دانش‌آموزان

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 8

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره اول - بهار 1404

نویسندگان :
مهدی مهدیزاده کارشناسی هنرهای تجسمی، دانشگاه فرهنگیان علامه امینی تبریز
اعظم موسوی حسن آبادی کارشناسی علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور واحد تربت حیدریه
زهره حیدربیگی مهنه کارشناس روانشناسی، دانشگاه پیام نور واحد تربت حیدریه

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3686

چکیده فارسی :

در منظومه تعلیم و تربیت، فرآیند یادگیری فراتر از یک جابه‌جایی صرفِ اطلاعات از منبع به گیرنده، پدیده‌ای پیچیده، انسانی و عمیقاً روان‌شناختی است. این مقاله با هدف واکاوی و تبیین نقش تعیین‌کننده «شخصیت و الگوهای رفتاری معلم» بر کیفیت فرآیند یادگیری و سلامت روانی-اجتماعی دانش‌آموزان تدوین شده است. مسئله اصلی پژوهش بر این فرض استوار است که متغیرهای شخصیتی معلم (نظیر هوش هیجانی، همدلی، عدالت‌محوری و ثبات عاطفی) و رفتارهای کلامی و غیرکلامی او، به عنوان پیش‌ران‌های اصلی اتمسفر کلاس درس، مستقیماً بر مولفه‌های کلیدی موفقیت تحصیلی از جمله انگیزه درونی، خودکارآمدی و امنیت روانی دانش‌آموزان تأثیر می‌گذارند.
با بهره‌گیری از رویکرد نظری (Theoretical Approach) و تحلیل مبانی روان‌شناختی همچون نظریه یادگیری اجتماعی باندورا، نظریه پیوند ایمن و نظریه خودتعیین‌گری، این مطالعه نشان می‌دهد که معلم نه تنها به عنوان یک متخصص محتوایی، بلکه به عنوان یک «الگوی رفتاری» (Role Model) عمل می‌کند که ساختار شخصیتی و نگرش‌های دانش‌آموزان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. یافته‌های تحلیل‌های انجام شده حاکی از آن است که رفتارهای حمایتی و همدلانه معلم، با کاهش سطح استرس و اضطراب، ظرفیت‌های شناختی دانش‌آموزان را برای یادگیری عمیق آزاد می‌سازد؛ در حالی که الگوهای رفتاری کنترل‌گرانه، منتقدانه و فاقد ثبات عاطفی، منجر به بروز گسست‌های ارتباطی، کاهش اعتمادبه‌نفس و در نهایت فرار از فرآیند یادگیری می‌گردد.
در نهایت، این پژوهش نتیجه می‌گیرد که ارتقای کیفیت آموزش نیازمند گذار از تمرکز صرف بر «متدهای تدریس» به سمت توسعه «مهارت‌های نرم و هوش هیجانی» در معلمان است. پیشنهاد می‌شود که در برنامه‌های توسعه حرفه‌ای معلمان، به جای تمرکز تک‌بعدی بر مدیریت کلاس، به بازسازی ویژگی‌های شخصیتی و خودآگاهی رفتاری آنان توجه ویژه شود تا از این طریق، محیط‌های آموزشی به اکوسیستم‌هایی امن و پویا برای شکوفایی استعدادهای دانش‌آموزان تبدیل گردند.

کلمات کلیدی فارسی :
شخصیت معلم، الگوهای رفتاری، یادگیری دانش‌آموز، هوش هیجانی، امنیت روانی، انگیزه درونی، خودکارآمدی، مدیریت کلاس