بررسی کاربرد هوش مصنوعی و آزمون‌های تطبیقی رایانه‌ای (Computerized Adaptive Testing) در تحول روان‌سنجی

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 17

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
سومین همایش ملی علوم انسانی با رویکرد نوین و دومین همایش بین المللی پژوهشی فرهنگیان نوین

نویسندگان :
فاطمه اعتمادیان دانشجو دکتری روانشناسی تربیتی دانشگاه آزاد تهران مرکزی

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3425

چکیده فارسی :

تحولات اخیر در حوزه روان‌سنجی نشان می‌دهد که تلفیق هوش مصنوعی (Artificial Intelligence) و آزمون‌های تطبیقی رایانه‌ای (Computerized Adaptive Testing: CAT) به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نوآوری‌های قرن بیست‌ویکم، زمینه‌ساز ارتقای دقت، سرعت و کارایی فرآیندهای سنجش و اندازه‌گیری شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی کاربرد هوش مصنوعی و آزمون‌های تطبیقی رایانه‌ای در تحول روان‌سنجی، به مرور مبانی نظری، فناوری‌های نوین و دستاوردهای پژوهشی این حوزه می‌پردازد. روش پژوهش از نوع مروری-تحلیلی بوده و با استفاده از مطالعات علمی منتشرشده در پایگاه‌های معتبر داخلی و بین‌المللی انجام شده است. نتایج نشان می‌دهد که الگوریتم‌های هوش مصنوعی، به‌ویژه یادگیری ماشین، یادگیری عمیق و پردازش زبان طبیعی، قابلیت تحلیل حجم عظیمی از داده‌های آزمون، پیش‌بینی عملکرد آزمودنی‌ها، شناسایی الگوهای پاسخ‌دهی و تشخیص تقلب را فراهم کرده‌اند. همچنین آزمون‌های تطبیقی رایانه‌ای با تکیه بر نظریه سؤال-پاسخ، سطح دشواری سؤال‌ها را متناسب با توانایی هر آزمودنی تنظیم می‌کنند و ضمن کاهش تعداد سؤال‌ها، دقت اندازه‌گیری را افزایش می‌دهند. ادغام این دو فناوری موجب طراحی آزمون‌های هوشمند، شخصی‌سازی فرایند ارزیابی، کاهش خطای اندازه‌گیری، صرفه‌جویی در زمان و هزینه، افزایش تجربه کاربری و بهبود تصمیم‌گیری آموزشی و روان‌شناختی شده است. با وجود این مزایا، چالش‌هایی نظیر حفظ امنیت داده‌ها، رعایت اصول اخلاقی، سوگیری الگوریتم‌ها، نیاز به زیرساخت‌های فنی مناسب و آموزش متخصصان همچنان از موانع توسعه گسترده این فناوری‌ها به شمار می‌روند. در مجموع، یافته‌ها بیانگر آن است که هوش مصنوعی و آزمون‌های تطبیقی رایانه‌ای، آینده روان‌سنجی را به سمت نظام‌های سنجش هوشمند، دقیق، پویا و فردمحور هدایت می‌کنند و می‌توانند نقش مؤثری در ارتقای کیفیت ارزیابی‌های آموزشی، روان‌شناختی و استخدامی ایفا کنند. ازاین‌رو، سرمایه‌گذاری در توسعه زیرساخت‌های فناورانه، تدوین استانداردهای اخلاقی و گسترش پژوهش‌های کاربردی در این حوزه، برای بهره‌گیری حداکثری از ظرفیت‌های این فناوری‌ها ضروری است.

کلمات کلیدی فارسی :
تحولات ، فناوری ، هوش مصنوعی ، تطبیقی ، رایانه ای ، استاندارد