رابطه ذهنیت رشد، تاب‌آوری تحصیلی و خودتنظیمی با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان با تأکید بر نقش میانجی انگیزش تحصیلی

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 14

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال دوم - شماره دوم - تابستان 1405

نویسندگان :
ندا رضائی معلم مقطع ابتدایی ؛ اداره آموزش و پرورش شهرستان تهران منطقه ۱١

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/4247

چکیده فارسی :

پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان حاصل تعامل پیچیده مجموعه‌ای از عوامل شناختی، انگیزشی، هیجانی و رفتاری است و تبیین آن صرفاً بر اساس توانایی شناختی یا کیفیت آموزش رسمی، نمی‌تواند تفاوت‌های معنادار موجود در عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان را توضیح دهد. در سال‌های اخیر، سه سازه ذهنیت رشد، تاب‌آوری تحصیلی و خودتنظیمی تحصیلی به‌عنوان متغیرهایی مهم در تبیین چگونگی مواجهه دانش‌آموزان با دشواری‌های یادگیری، شکست، بازخورد و الزامات تحصیلی مورد توجه قرار گرفته‌اند. در این میان، انگیزش تحصیلی می‌تواند نقش سازوکاری مهمی میان این ظرفیت‌های روان‌شناختی و پیامدهای تحصیلی ایفا کند؛ زیرا باور دانش‌آموز درباره قابلیت تغییر توانایی‌های خود، توانایی او برای بازگشت از ناکامی‌های تحصیلی و مهارت وی در برنامه‌ریزی و کنترل یادگیری، زمانی به عملکرد مطلوب منجر می‌شود که با تمایل پایدار برای تلاش، مشارکت، پیگیری هدف و استمرار در فعالیت‌های یادگیری همراه شود. هدف مقاله حاضر، تحلیل تلفیقی رابطه ذهنیت رشد، تاب‌آوری تحصیلی و خودتنظیمی با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان و تبیین نقش میانجی انگیزش تحصیلی است. شواهد پژوهشی داخلی بررسی‌شده نشان می‌دهد که ذهنیت رشد با نگرش مثبت‌تر به تلاش، انگیزش و عملکرد تحصیلی ارتباط دارد و خودتنظیمی نیز از طریق هدف‌گذاری، پایش، سازمان‌دهی و خودارزیابی می‌تواند مسیر یادگیری را هدفمندتر سازد. از سوی دیگر، تاب‌آوری تحصیلی به دانش‌آموز امکان می‌دهد در برابر فشارهای آموزشی، شکست و موانع، از مسیر یادگیری خارج نشود و انگیزش خود را حفظ کند. برآیند این شواهد نشان می‌دهد که این متغیرها را نباید به‌صورت مجموعه‌ای از عوامل مستقل و منفک تلقی کرد؛ بلکه می‌توان آن‌ها را اجزای یک نظام روان‌شناختی به‌هم‌پیوسته دانست که در آن ذهنیت رشد، تفسیر دانش‌آموز از توانایی و شکست را شکل می‌دهد، تاب‌آوری ظرفیت استمرار در شرایط دشوار را فراهم می‌کند، خودتنظیمی سازوکار تبدیل قصد به رفتار یادگیری را فعال می‌سازد و انگیزش تحصیلی نیروی جهت‌دهنده و استمراردهنده این فرایند است. بنابراین، توجه همزمان به این سازه‌ها می‌تواند مبنای مناسبی برای طراحی مداخلات مدرسه‌محور، برنامه‌های توانمندسازی معلمان و سیاست‌های ارتقای کیفیت یادگیری در نظام آموزشی ایران فراهم سازد.

کلمات کلیدی فارسی :
ذهنیت رشد، تاب‌آوری تحصیلی، خودتنظیمی تحصیلی، انگیزش تحصیلی، پیشرفت تحصیلی