آموزش مهندسی معکوس سؤالات امتحان نهایی درس ریاضی به دانش‌آموزان دبیرستانی

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 14

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره چهارم - زمستان 1404

نویسندگان :
رسول دورانی فرهنگی، دبیر ریاضی، کارشناسی ارشد ریاضی محض

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3870

چکیده فارسی :

اضطراب امتحان، به‌ویژه در دروسی مانند ریاضی که نیازمند تفکر انتزاعی است، به یکی از موانع جدی پیشرفت تحصیلی در دورهی متوسطه دوم تبدیل شده است. در سال‌های اخیر، رویکردهای آموزشیِ شناختی-فراشناختیِ نوینی برای کاهش این اضطراب مطرح شده که یکی از آن‌ها «آموزش مهندسی معکوس سؤالات» است. در این راهبرد، یادگیرنده به‌جای حل منفعلانهی سؤالات، در جایگاه یک طراح سؤال قرار می‌گیرد و از طریق تحلیل ساختاری سؤالات، شناسایی اهداف پنهان ارزشیابی، بازآفرینی سؤالات هم‌ارز و شبیه‌سازی فرایند طراحی آزمون، به درکی عمیق از منطق امتحان دست می‌یابد. مقالهی حاضر یک مرور روایتی-تحلیلی است که با جست‌وجوی هدف‌مند در پایگاه‌های علمی داخلی و بین‌المللی (۲۰۱۹-۲۰۲۴) انجام شده است. هدف، ترکیب یافته‌های نظری و تجربی دربارهی اثربخشی این راهبرد و تبیین سازوکارهای زیربنایی کاهش اضطراب امتحان از طریق آن است. یافته‌های این مرور نشان می‌دهد که مهندسی معکوس سؤالات از سه مسیر اصلی بر اضطراب اثر می‌گذارد: (۱) افزایش ادراک کنترل‌پذیری و پیش‌بینی‌پذیری موقعیت ارزیابی، (۲) کاهش بار شناختی ناشی از پردازش تهدید و آزادسازی ظرفیت حافظهی کاری، و (۳) تقویت خودکارآمدی و راهبردهای فراشناختی. تحلیل مطالعات حاکی از آن است که برنامه‌های آموزشی مبتنی بر مهندسی معکوس، در مقایسه با رویکردهای مرسومِ صرفاً حل نمونه سؤال، اندازهی اثر متوسط تا بالایی (d بین ۰/۵ تا ۰/۷) بر کاهش اضطراب و بهبود عملکرد دارند.

کلمات کلیدی فارسی :
مهندسی معکوس سؤالات، اضطراب امتحان، ریاضیات دبیرستانی