واکاوی نقش باستان‌شناسی کاربردی در بازآفرینی و تحکیم هویت تاریخی-فرهنگی مناطق میراثی

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 18

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی مطالعات علوم جامعه شناختی فرهنگی اجتماعی - سال دوم شماره اول - بهار 1405

نویسندگان :
زهره داورپناه کارشناسی ارشد معماری دانشگاه : آزاد اسلامی واحد مرودشت

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3770

چکیده فارسی :

باستان‌شناسی به‌عنوان دانشی میان‌رشته‌ای، نقش مهمی در شناخت، حفاظت و تداوم ارزش‌های تاریخی و فرهنگی جوامع ایفا می‌کند. در دهه‌های اخیر، رویکرد «باستان‌شناسی کاربردی» با عبور از مطالعه صرف آثار گذشته، به استفاده از یافته‌های باستان‌شناختی در حل مسائل معاصر، مدیریت میراث فرهنگی و تقویت هویت مکان توجه ویژه‌ای داشته است. مناطق میراثی به‌عنوان بسترهای شکل‌گیری خاطرات جمعی، ارزش‌های فرهنگی و تعاملات اجتماعی، نیازمند رویکردهایی هستند که بتوانند میان حفاظت از اصالت تاریخی و پاسخ‌گویی به نیازهای امروزی تعادل برقرار کنند.
این پژوهش با هدف واکاوی نقش باستان‌شناسی کاربردی در بازآفرینی و تحکیم هویت تاریخی ـ فرهنگی مناطق میراثی انجام شده است. مسئله اصلی پژوهش، بررسی چگونگی بهره‌گیری از داده‌ها و روش‌های باستان‌شناختی در فرآیندهای بازآفرینی و شناخت ظرفیت‌های هویتی مکان‌های تاریخی است. در این راستا، باستان‌شناسی کاربردی به‌عنوان ابزاری برای تحلیل لایه‌های تاریخی، شناخت ساختارهای فرهنگی، تفسیر الگوهای سکونت و بازخوانی ارتباط انسان با محیط مورد بررسی قرار می‌گیرد.
روش تحقیق در این پژوهش مبتنی بر رویکرد توصیفی ـ تحلیلی و مطالعات اسنادی است که با بهره‌گیری از منابع تاریخی، پژوهش‌های باستان‌شناسی، مطالعات میراث فرهنگی و مباحث بازآفرینی شهری انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که باستان‌شناسی کاربردی می‌تواند از طریق شناسایی ارزش‌های نهفته در محوطه‌ها و بافت‌های تاریخی، زمینه‌ای برای حفاظت آگاهانه، افزایش مشارکت اجتماعی و تقویت حس تعلق به مکان فراهم کند.

کلمات کلیدی فارسی :
باستان شناسی ، تحلیل ، میراث ، هویت تاریخی ، سکونت