مقایسه روش تدریس سنتی و فعال در آموزش ابتدایی

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 11

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال دوم - شماره دوم - تابستان 1405

نویسندگان :
حمیدرضا دهقانی احمدآباد -
ابوالفضل دهستانی اردکانی -

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3493

چکیده فارسی :

در سپیده‌دم آموزش ابتدایی، تقابل میان دو دیدگاه سنتی و فعال، تقابل میان دو جهان متفاوت است. روش سنتی که ریشه در سنت‌های آموزشی قدیمی دارد، بر پایه انتقال مستقیم دانش از معلم به دانش‌آموز استوار است؛ در این الگو، کلاس محیطی است که در آن سکوت و انضباط سخت‌گیرانه، نشانه‌ی موفقیت تلقی می‌شود و معلم به عنوان تنها منبع حقیقت و دانش، نقش متکلم‌واحد را ایفا می‌کند. دانش‌آموز در این فضای ردیفی و صامت، تنها نقش شنونده‌ای منفعل را دارد که وظیفه‌ی اصلی‌اش دریافت اطلاعات، حفظ کردن آن‌ها و تکرارشان در هنگام آزمون‌های کتبی است. در این روش، یادگیری عمدتاً سطحی و حافظه‌محور است و هدف نهایی، کسب نمره‌های بالا و تسلط بر محتوای کتاب درسی است؛ به همین دلیل، تفاوت‌های فردی دانش‌آموزان اغلب نادیده گرفته می‌شود و خلاقیت در میان قوانین سخت‌گیرانه و تکالیف مشقی، کم‌رنگ می‌گردد. در مقابل، روش تدریس فعال با نگاهی نو به آموزش، دانش‌آموز را در مرکز توجه قرار داده و او را از یک پذیرنده ساده به یک کاوشگر فعال تبدیل می‌کند. در کلاس‌های فعال، معلم از جایگاه قدرت فراتر رفته و به نقش تسهیل‌گر، راهنما و طراح موقعیت‌های یادگیری تغییر جایگاه می‌دهد. محیط فیزیکی کلاس در این رویکرد از حالت ردیفی خارج شده و به شکل گروه‌های تعاملی در می‌آید تا بستری برای گفتگو و همکاری فراهم شود. هدف در اینجا نه تنها کسب دانش، بلکه پرورش مهارت‌های حیاتی مانند تفکر انتقادی، حل مسئله و خلاقیت است. یادگیری در روش فعال بر پایه ساختن معنا و درگیری ذهنی است؛ یعنی کودک یاد می‌گیرد چگونه از تجربه‌های خود، دانش استخراج کند. در این الگو، خطا دیگر نه یک شکست یا مایه شرمساری، بلکه فرصتی ارزشمند برای اصلاح و یادگیری عمیق‌تر محسوب می‌شود. برخلاف روش سنتی که بر رقابت فردی و نمرات کمی تکیه دارد، روش فعال بر همکاری، کار گروهی و ارزشیابی‌های کیفی و مستمر تمرکز می‌کند تا رشد همه‌جانبه کودک را تضمین نماید. روش فعال با استفاده از بازی، پروژه‌های عملی و ابزارهای تکنولوژیک، یادگیری را از فضای انتزاعی کتاب خارج کرده و به دنیای واقعی متصل می‌سازد. این رویکرد باعث می‌شود انگیزه درونی دانش‌آموز شکوفا شود و اضطراب ناشی از آزمون‌ها جای خود را به لذت کشف کردن بدهد. در نهایت، در حالی که روش سنتی برای مدیریت جمعیت و انتقال سریع اطلاعات کاربرد دارد، روش فعال با آماده‌سازی دانش‌آموز برای پیچیدگی‌های قرن بیست و یکم، او را به شهروندی مسئولیت‌پذیر، پرسشگر و توانمند در جامعه تبدیل می‌کند؛ شکوفایی واقعی در آموزش ابتدایی، در گرو عبور از حفظ کردن برای رسیدن به فهمیدن، و از پذیرندگی برای رسیدن به کنشگری است.

کلمات کلیدی فارسی :
آموزش ابتدایی ، پذیرندگی ، ارزشیابی ، یادگیری ، انتزاعی ، خلاقیت ، شهروندی