تأثیر بازی‌وارسازی بر اشتیاق تحصیلی و یادگیری عمیق در دروس علوم پایه

دسته بندی موضوعی : علوم تربیتی و روانشناسی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 7

وضعیت : این مقاله جهت انتشار مستقیم در ایران ژورنال می باشد

تاریخ انتشار : 1405/2/15

نویسندگان :
مجید لعل سبیلی معلم l.majid7376@gmail.cpm

ثبت شده توسط : مجید لعل سبیلی

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/2384

چکیده فارسی :

در نظام‌های آموزشی معاصر، دروس علوم پایه شامل ریاضیات، فیزیک، شیمی و زیست‌شناسی، به عنوان ستون‌های اصلی توسعه تفکر تحلیلی و مهارت‌های حل مسئله شناخته می‌شوند. با این وجود، ماهیت انتزاعی (Abstract) و پیچیدگی‌های مفهومی نهفته در این دروس، همواره سدی بزرگ در مسیر یادگیری دانش‌آموزان ایجاد کرده است. بسیاری از فراگیران، این دروس را مجموعه‌ای از فرمول‌های خشک و قواعد صلب می‌پندارند که ارتباط مستقیمی با دنیای واقعی آن‌ها ندارد؛ امری که منجر به بروز پدیده‌ای تحت عنوان «بی‌گانگی تحصیلی» و کاهش شدید انگیزه درونی شده است. در چنین شرایطی، روش‌های سنتی تدریس که عمدتاً بر سخنرانی و انتقال یک‌سویه اطلاعات تمرکز دارند، دیگر پاسخگوی نیازهای شناختی و عاطفی نسل «بومیان دیجیتال» نیستند.
با ورود فناوری‌های نوین به عرصه تعلیم و تربیت، مفهوم بازی‌وارسازی به عنوان یک پارادایم نوظهور و تحول‌آفرین مطرح شده است. بازی‌وارسازی به معنای ادغام هدفمند عناصر، مکانیک‌ها و پویایی‌های بازی (مانند سیستم امتیازدهی، مراحل، بازخوردهای فوری و رقابت‌های گروهی) در محیط‌های غیربازی، به‌ویژه کلاس درس، است. هدف بنیادین در این رویکرد، صرفاً سرگرم کردن دانش‌آموز نیست، بلکه بازطراحی ساختار یادگیری به گونه‌ای است که «مشارکت داوطلبانه» و «درگیری ذهنی عمیق» جایگزین اطاعت اجباری از قوانین آموزشی گردد.
دروس علوم پایه به دلیل پتانسیل بالای مدل‌سازی، بهترین بستر برای پیاده‌سازی بازی وارسازی هستند. زمانی که یک مفهوم دشوار فیزیکی یا یک واکنش پیچیده شیمیایی در قالب یک «مأموریت» با پاداش‌های مرحله‌ای تعریف می‌شود، ترس از شکست جای خود را به کنجکاوی برای کشف می‌دهد. این استراتژی آموزشی با تکیه بر نظریه «خودتعیین‌گری»، نیازهای روانی دانش‌آموز از جمله احساس کفایت و خودمختاری را تغذیه کرده و فرآیند آموزش را از حالتی منفعل و حافظه‌محور به تجربه‌ای پویا، تعاملی و لذت‌بخش بدل می‌سازد که نتیجه آن، نه تنها بهبود نمرات، بلکه پایداری مفاهیم در حافظه بلندمدت خواهد بود.

کلمات کلیدی فارسی :
بازی وارسازی آموزشی، اشتیاق تحصیلی، یادگیری عمیق، آموزش علوم پایه، تکنولوژی آموزشی.