طور تاریخی شبهات امامت از منظر امامیه، معتزله و اشاعره

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 16

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال دوم شماره اول - بهار 1405

نویسندگان :
حمیدرضا خداکرمی دانشجویی دکتری شیعه شناسی

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/2303

چکیده فارسی :

امامت به‌عنوان یکی از بنیادی‌ترین مباحث کلام اسلامی، همواره محور جدال‌های فکری و اعتقادی میان مکاتب مختلف بوده است. امامیه با اعتقاد به نصب الهی و عصمت امامان، آن را استمرار رسالت پیامبر اسلام می‌دانند. در مقابل، معتزله با تأکید بر عقلانیت و عدالت، به انتخاب و بیعت مردم به‌عنوان منبع مشروعیت امامت گرایش یافتند. اشاعره نیز که بیشتر بر جبر و نصرت قدرت حاکم تأکید می‌کردند، امامت را ضرورتی سیاسی ـ اجتماعی دانسته و مشروعیت آن را به غلبه و بیعت منتهی ساختند. این مقاله با رویکرد تاریخی و تحلیلی، تطور شبهات و مناقشات پیرامون امامت را از آغاز تا قرون میانه بررسی کرده و نشان می‌دهد که چگونه زمینه‌های سیاسی، اجتماعی و معرفتی بر شکل‌گیری این شبهات و پاسخ‌های متکلمان اثرگذار بوده است.

این پژوهش در چهار بخش تنظیم شده است: نخست به مبانی نظری و تعریف امامت از دیدگاه سه مکتب پرداخته می‌شود؛ سپس سیر تاریخی شبهات از صدر اسلام تا عصر عباسی بررسی می‌گردد؛ در ادامه، تحلیل مقایسه‌ای از پاسخ‌های امامیه، معتزله و اشاعره به این شبهات ارائه می‌شود؛ و در نهایت، تأثیر این منازعات بر اندیشه سیاسی ـ کلامی مسلمانان واکاوی خواهد شد.

کلمات کلیدی فارسی :
طور تاریخی شبهات امامت از منظر امامیه، معتزله و اشاعره