تحلیل اثر برنامه‌های توسعه حرفه‌ای معلمان بر تقویت سه‌گانه تفکر انتقادی، تفکر خلاق و مهارت حل مسئله در تصمیم‌گیری آموزشی

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 31

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال دوم شماره اول - بهار 1405

نویسندگان :
قاسم بامیری دكتري تخصصي مديريت آموزشي، گروه علوم تربيتي، واحد شهركرد دانشگاه آزاد اسلامي، شهركرد، ايران
فرزانه جلیلی پیران دانشجوي ارشد مديريت آموزشي، گروه علوم تربيتي، واحد شهركرد دانشگاه آزاد اسلامي، شهركرد، ايران
نرگس حبیبی دانشجوي ارشد مديريت آموزشي، گروه علوم تربيتي، واحد شهركرد دانشگاه آزاد اسلامي، شهركرد، ايران
فریبا ویسی دانشجوي ارشد مديريت آموزشي، گروه علوم تربيتي، واحد شهركرد دانشگاه آزاد اسلامي، شهركرد، ايران
شهناز نادری دانشجوي ارشد مديريت آموزشي، گروه علوم تربيتي، واحد شهركرد دانشگاه آزاد اسلامي، شهركرد، ايران

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/2211

چکیده فارسی :

پژوهش حاضر با هدف تحلیل اثر برنامه‌های توسعه حرفه‌ای معلمان بر تقویت سه‌گانه تفکر انتقادی، تفکر خلاق و مهارت حل‌مسئله در تصمیم‌گیری آموزشی انجام شد. این مطالعه به صورت مرور نظام‌مند با رویکرد ترکیبی و بر اساس مدل PRISMA انجام گردید. جامعه پژوهش شامل کلیه مطالعات تجربی منتشرشده بین سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ بود که به بررسی رابطۀ برنامه‌های توسعه حرفه‌ای با مؤلفه‌های سه‌گانه تفکر معلمان پرداخته بودند. پس از جستجو در پایگاه‌های معتبر بین‌المللی (ERIC، Scopus، Web of Science) و داخلی (نورمگز، SID، مگیران) و غربالگری بر اساس معیارهای ورود و خروج، در نهایت ۷۸ مطالعه (۵۲ مطالعه انگلیسی و ۲۶ مطالعه فارسی) وارد تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که برنامه‌های توسعه حرفه‌ای مبتنی بر رویکردهای فعال، مشارکتی و موقعیتی تأثیر مثبت و معناداری بر هر سه مؤلفه دارند، اما میزان تأثیر متفاوت است: بیشترین تأثیر بر مهارت حل‌مسئله (d=۰.۷۴)، سپس بر تفکر انتقادی (d=۰.۶۸) و در نهایت بر تفکر خلاق (d=۰.۵۲) به دست آمد. همچنین الگوی تأثیر افتراقی رویکردها مشخص شد: درس‌پژوهی بیشترین تأثیر را بر تفکر انتقادی، اجتماعات یادگیری حرفه‌ای و روایت‌پژوهی بیشترین تأثیر را بر تفکر خلاق، و شبیه‌سازی‌های تعاملی و تحلیل موارد بیشترین تأثیر را بر حل‌مسئله دارند. برنامه‌های سنتی مبتنی بر کارگاه‌های کوتاه‌مدت تأثیر معناداری بر هیچ‌یک از مؤلفه‌ها نداشتند. بر اساس یافته‌ها، طراحی برنامه‌های ترکیبی، توجه به مدت زمان کافی (حداقل ۵۰ ساعت)، ایجاد فرهنگ بازاندیشی و امنیت روانی در مدرسه، و توانمندسازی تسهیلگران حرفه‌ای به عنوان مهم‌ترین پیشنهادهای سیاستی ارائه شد.

کلمات کلیدی فارسی :
توسعه حرفه‌ای معلمان، تفکر انتقادی، تفکر خلاق، حل‌مسئله، تصمیم‌گیری آموزشی، مرور نظام‌مند