تدریس هوشمند ، هوش مصنوعی و ارتقای کیفیت تعلیم و تربیت

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 22

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره دوم - تابستان 1404

نویسندگان :
کیوان آرامش نسب .
سمیه افقهی .
مریم کریمی .
مریم نصیری .

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/1950

چکیده فارسی :

تحولات سریع فناوری‌های دیجیتال در دهه‌های اخیر، به‌ویژه پیشرفت‌های چشمگیر در حوزه هوش مصنوعی، چشم‌اندازهای تازه‌ای را در نظام‌های آموزشی جهان ایجاد کرده است. یکی از مهم‌ترین جلوه‌های این تحول، شکل‌گیری مفهوم «تدریس هوشمند» است که به‌عنوان رویکردی نوین در فرایند یاددهی–یادگیری شناخته می‌شود. تدریس هوشمند به بهره‌گیری هدفمند از فناوری‌های مبتنی بر هوش مصنوعی برای طراحی، اجرا و ارزیابی آموزش اشاره دارد و می‌تواند با تحلیل داده‌های آموزشی، شخصی‌سازی یادگیری، ارائه بازخوردهای دقیق و بهینه‌سازی فرایند تدریس، کیفیت آموزش را به‌طور قابل توجهی ارتقا دهد. در سال‌های اخیر، توجه پژوهشگران حوزه تعلیم و تربیت به ظرفیت‌های هوش مصنوعی در بهبود کارایی نظام آموزشی افزایش یافته و کاربردهایی مانند سیستم‌های یادگیری تطبیقی، تحلیل یادگیری، دستیارهای آموزشی هوشمند و سامانه‌های ارزیابی خودکار به‌طور گسترده مورد بررسی قرار گرفته‌اند. این فناوری‌ها امکان شناخت بهتر نیازها، توانایی‌ها و سبک‌های یادگیری دانش‌آموزان را فراهم می‌کنند و به معلمان کمک می‌کنند تا تصمیم‌های آموزشی دقیق‌تر و اثربخش‌تری اتخاذ کنند. از سوی دیگر، تدریس هوشمند می‌تواند زمینه ایجاد محیط‌های یادگیری پویا، تعاملی و مبتنی بر داده را فراهم آورد و نقش معلم را از انتقال‌دهنده صرف دانش به تسهیل‌گر یادگیری تغییر دهد. با این حال، استفاده از هوش مصنوعی در آموزش با چالش‌هایی همچون مسائل اخلاقی، حریم خصوصی داده‌ها، آمادگی معلمان، زیرساخت‌های فناورانه و سیاست‌گذاری آموزشی نیز همراه است. از این‌رو، بررسی علمی ابعاد مختلف تدریس هوشمند و تأثیر آن بر کیفیت تعلیم و تربیت از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی–مروری به بررسی نقش تدریس هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی در ارتقای کیفیت آموزش می‌پردازد و تلاش می‌کند با تحلیل مبانی نظری و یافته‌های پژوهشی، چارچوبی برای درک بهتر ظرفیت‌های این فناوری در نظام‌های آموزشی ارائه دهد. نتایج تحلیل‌ها نشان می‌دهد که تلفیق هوش مصنوعی با روش‌های نوین تدریس می‌تواند به بهبود کیفیت یادگیری، افزایش انگیزه فراگیران، ارتقای عدالت آموزشی و بهینه‌سازی مدیریت آموزشی منجر شود. در نهایت، بهره‌گیری آگاهانه و برنامه‌ریزی‌شده از فناوری‌های هوشمند در آموزش می‌تواند گامی مؤثر در جهت تحول نظام تعلیم و تربیت و پاسخ‌گویی به نیازهای آموزشی عصر دیجیتال باشد.

کلمات کلیدی فارسی :
تدریس هوشمند، هوش مصنوعی، کیفیت آموزش، فناوری آموزشی، یادگیری هوشمند