مدیریت احساسات در کلاس درس: راهکارهایی برای معلمان

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 21

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال دوم شماره اول - بهار 1405

نویسندگان :
فاطمه سلطانی کارشناسی علوم تربیتی، دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوارسگان.

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/1920

چکیده فارسی :

مدیریت احساسات در محیط‌های آموزشی یکی از ابعاد بنیادین فرایند تدریس و یادگیری به شمار می‌آید که در سال‌های اخیر در حوزه‌های روان‌شناسی تربیتی و علوم تربیتی توجه گسترده‌ای را به خود جلب کرده است. کلاس درس فضایی اجتماعی و تعاملی است که در آن معلمان و دانش‌آموزان به‌طور مستمر در معرض طیفی از هیجانات مثبت و منفی قرار می‌گیرند. نحوه مواجهه معلم با این هیجانات می‌تواند به‌طور مستقیم بر کیفیت تعاملات آموزشی، انگیزش یادگیری، و سلامت روانی دانش‌آموزان تأثیر بگذارد. در این میان، توانایی معلمان در شناخت، تنظیم و هدایت احساسات خود و دانش‌آموزان به عنوان یکی از مؤلفه‌های کلیدی شایستگی حرفه‌ای آنان مطرح شده است. پژوهش‌های تربیتی نشان داده‌اند که مدیریت مؤثر احساسات در کلاس درس می‌تواند به بهبود فضای عاطفی کلاس، افزایش مشارکت دانش‌آموزان، کاهش رفتارهای مسئله‌ساز و تقویت روابط مثبت میان معلم و دانش‌آموز منجر شود. از سوی دیگر، ناتوانی در مدیریت هیجانات ممکن است سبب ایجاد تنش‌های عاطفی، کاهش اثربخشی تدریس و افزایش فرسودگی شغلی معلمان گردد. از این رو، توجه به راهکارهای عملی و علمی برای مدیریت احساسات در کلاس درس از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. هدف از این مقاله بررسی ابعاد مختلف مدیریت احساسات در کلاس درس و ارائه راهکارهایی کاربردی برای معلمان در جهت ارتقای کیفیت تعاملات آموزشی است. در این راستا، ابتدا به بررسی مفاهیم نظری مرتبط با هیجان و تنظیم هیجان در محیط‌های آموزشی پرداخته می‌شود، سپس نقش معلم در شکل‌دهی به فضای هیجانی کلاس تحلیل می‌گردد و در نهایت مجموعه‌ای از راهکارهای عملی برای مدیریت احساسات در فرایند تدریس ارائه می‌شود. نتایج تحلیل‌ها نشان می‌دهد که آموزش مهارت‌های هوش هیجانی، تقویت خودآگاهی عاطفی معلمان، استفاده از راهبردهای ارتباطی مثبت، و ایجاد محیط یادگیری حمایتگر از مهم‌ترین عوامل مؤثر در مدیریت موفق هیجانات در کلاس درس محسوب می‌شوند. همچنین تأکید می‌شود که برنامه‌های تربیت معلم و دوره‌های توانمندسازی حرفه‌ای باید توجه بیشتری به آموزش مهارت‌های تنظیم هیجان و مدیریت تعاملات عاطفی در کلاس درس داشته باشند. در مجموع، مدیریت احساسات نه‌تنها به بهبود کیفیت آموزش کمک می‌کند بلکه به ارتقای سلامت روانی و اجتماعی دانش‌آموزان و معلمان نیز منجر می‌شود.

کلمات کلیدی فارسی :
مدیریت احساسات، کلاس درس، هوش هیجانی، تعامل معلم و دانش‌آموز، روان‌شناسی تربیتی