اخلاق حرفه ای در استفاده از هوش مصنوعی در آموزش و پرورش

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 19

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره دوم - تابستان 1404

نویسندگان :
ندا رادمنش کارشناسی کامپیوترنرم افزار
مریم معینی فر کارشناسی ارشد مطالعات فرهنگی
زهرا گیلوری فوق دیپلم کامپیوتر

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/1906

چکیده فارسی :

هوش مصنوعی (AI) پتانسیل تحول‌آفرینی در آموزش را دارد، اما استفاده اخلاقی از آن امری حیاتی است. این امر مستلزم درک عمیق چالش‌ها و تدوین راهبردهای شفاف برای مواجهه با آن‌هاست. یکی از دغدغه‌های اصلی، حفظ حریم خصوصی و امنیت داده‌های دانش‌آموزان و معلمان است. جمع‌آوری، ذخیره‌سازی و پردازش داده‌ها باید با رضایت آگاهانه و در چارچوب قوانین صورت گیرد. شفافیت در مورد نحوه استفاده از داده‌ها و الگوریتم‌های AI ضروری است؛ دانش‌آموزان و معلمان باید بدانند چگونه داده‌هایشان جمع‌آوری و استفاده می‌شود.
سوگیری‌های موجود در الگوریتم‌های AI می‌تواند منجر به تبعیض علیه گروه‌های خاصی از دانش‌آموزان شود. این سوگیری‌ها می‌تواند ناشی از داده‌های آموزشی ناکافی یا مغرضانه باشد. تشخیص و رفع این سوگیری‌ها برای تضمین عدالت آموزشی الزامی است. مسئولیت‌پذیری در قبال تصمیمات اتخاذ شده توسط سیستم‌های AI اهمیت ویژه‌ای دارد؛ مشخص نیست چه کسی مسئول خطاهای احتمالی AI است: توسعه‌دهنده، مدرسه، یا معلم؟ ایجاد چارچوب‌های روشن برای تعیین مسئولیت‌ها ضروری است.
حفظ نقش محوری معلم در فرآیند یاددهی-یادگیری باید مورد تأکید قرار گیرد. AI باید به عنوان ابزاری برای توانمندسازی معلمان و بهبود تجربیات یادگیری عمل کند و نباید جایگزین تعامل انسانی و ظرافت‌های تربیتی معلم شود. توسعه مهارت‌های تفکر انتقادی و خلاقیت در دانش‌آموزان باید همچنان اولویت باشد و AI نباید منجر به کاهش توانایی‌های شناختی اساسی شود. دسترسی نابرابر به فناوری AI می‌تواند شکاف دیجیتالی را در آموزش تشدید کند؛ تضمین دسترسی عادلانه برای همه دانش‌آموزان، صرف‌نظر از وضعیت اقتصادی-اجتماعی، حیاتی است.
نیاز به آموزش مداوم معلمان برای استفاده مؤثر و اخلاقی از ابزارهای AI وجود دارد؛ معلمان باید درک کنند که چگونه AI را در تدریس خود ادغام کنند. باید از AI برای شخصی‌سازی یادگیری و رفع نیازهای فردی دانش‌آموزان استفاده کرد، اما این شخصی‌سازی نباید به قیمت کاهش تعامل اجتماعی یا کار گروهی تمام شود. ارزیابی مستمر و بازنگری در سیاست‌ها و پروتکل‌های اخلاقی AI در آموزش ضروری است و مشارکت ذی‌نفعان مختلف (دانش‌آموزان، معلمان، والدین، سیاست‌گذاران) در این فرآیند کلیدی است.
تدوین دستورالعمل‌های اخلاقی شفاف و قابل اجرا برای توسعه‌دهندگان AI در حوزه آموزش، و اطمینان از اینکه AI در جهت اهداف آموزشی و تربیتی کلان جامعه عمل می‌کند، اهمیت دارد. جلوگیری از استفاده تجاری افراطی از داده‌های دانش‌آموزان از طریق پلتفرم‌های AI و ترویج فرهنگ استفاده مسئولانه و آگاهانه از AI در محیط‌های آموزشی نیز باید مد نظر قرار گیرد.
شفافیت در مورد قابلیت‌ها و محدودیت‌های AI برای همه کاربران، و ایجاد اعتماد در سیستم‌های AI از طریق عملکرد قابل پیش‌بینی و منصفانه، به پذیرش بهتر این فناوری کمک می‌کند. نقش AI در تسهیل همکاری بین‌المللی در آموزش، و ملاحظات اخلاقی در اشتراک‌گذاری داده‌های آموزشی در سطح جهانی، نیز باید مد نظر قرار گیرد. تضمین اینکه AI به تقویت تنوع و شمول در آموزش کمک کند و جلوگیری از ترویج یک مدل آموزشی یکسان و جهانی از طریق AI، اهداف مهمی هستند.

کلمات کلیدی فارسی :
اخلاق حرفه ای ، شفافیت ، قابلیت ، همکاری ، تنوع ، اعتماد ، جلوگیری ، اخلاقی