رهیافتی به جایگاه قناعت و پرهیز از اسراف در اندیشه آیت الله خامنه ای

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 18

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره چهارم - زمستان 1404

نویسندگان :
زهرا عامری فر کارشناسی مدیریت دانشگاه پیام نور شهر ری؛ طلبه سطح ۲ حوزه حضرت عبدالعظیم حسنی (ع) شهر ری

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/148

چکیده فارسی :

اسراف یکی از مهم‌ترین چالش‌های اخلاقی، اقتصادی و فرهنگی در جوامع اسلامی و معاصر است که پیامدهای گسترده‌ای بر ساختار اجتماعی، ثبات اقتصادی و عدالت عمومی برجای می‌گذارد. آموزه‌های دینی اسلام، اسراف را رفتاری مذموم و گاه حرام دانسته و در مقابل، قناعت و صرفه‌جویی را به‌عنوان شاخص‌های ایمان، عقلانیت و مدیریت صحیح منابع معرفی کرده‌اند. سیره اهل‌بیت (ع)، توصیه‌های امام خمینی (ره) و بیانات رهبر معظم انقلاب نیز با تأکید بر ضرورت اصلاح الگوی مصرف، اسراف را عامل تضعیف اقتصاد ملی، افزایش شکاف طبقاتی، هدر رفت منابع حیاتی و تهدیدی برای امنیت اقتصادی کشور ارزیابی می‌کنند.
این پژوهش با رویکردی توصیفی–تحلیلی، ابتدا به مفهوم اسراف و قناعت از منظر لغوی و اصطلاحی پرداخته، سپس مبانی دینی آن را بر اساس آیات قرآن، روایات و سیره پیشوایان الهی بررسی می‌کند. در ادامه، ریشه‌های فرهنگی، اقتصادی و مدیریتی اسراف تحلیل‌شده و پیامدهای فردی، اجتماعی و بین‌المللی آن تبیین می‌گردد. نهایتاً، پژوهش به ارائه راهکارهای فردی، فرهنگی و حکومتی برای کاهش اسراف و سامان‌بخشی الگوی مصرف می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که مقابله با اسراف تنها از طریق توصیه اخلاقی ممکن نیست؛ بلکه نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، فرهنگ‌سازی، الگوی عملی مسئولان و ایجاد سازوکارهای نظارتی و تشویقی در سطح ملی است.

کلمات کلیدی فارسی :
اسراف، قناعت، الگوی مصرف، اقتصاد مقاومتی، آموزه‌های اسلامی.