نقش آموزش و پرورش در تقویت تفکر مهارتی در دانش‌آموزان

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 9

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره دوم - تابستان 1404

نویسندگان :
محمد رسولی کارشناسی ارشد حسابداری دانشگاه بناب. ایران.
جمال زارعی کارشناسی ارشد علوم تربیتی دانشگاه تهران. ایران.
دارا حسینی دانش آموخته رشته تاریخ تربیت معلم تهران. ایران.
هادی نیکبخت کارشناسی ارشد جغرافیا پیام نور سقز. ایران.

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/1416

چکیده فارسی :

در جهان پیچیده و پرشتاب کنونی، نظام‌های آموزشی با این چالش اساسی مواجه هستند که چگونه دانش‌آموزان را برای مواجهه با مسائل غیرقابل پیش‌بینی آینده آماده کنند. در این میان، تقویت «تفکر مهارتی» به عنوان یک قابلیت شناختی عملی و انعطاف‌پذیر، از اهمیت راهبردی برخوردار است. تفکر مهارتی به توانایی تحلیل موقعیت‌های واقعی، تشخیص مولفه‌های مسئله، طراحی و اجرای راه‌حل‌های عملی، ارزیابی نتایج و انطباق با شرایط متغیر اشاره دارد. این پژوهش با هدف تحلیل نقش محوری آموزش و پرورش در پرورش نظام‌مند این نوع تفکر در دانش‌آموزان انجام شده است. روش تحقیق، کیفی از نوع تحلیل مضمون است و داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته با 25 متخصص برنامه‌ریزی درسی، معلم مجرب و مدیر نوآور آموزشی گردآوری شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که آموزش و پرورش می‌تواند از طریق چهار محور اصلی در تقویت تفکر مهارتی ایفای نقش کند: نخست، بازطراحی برنامه درسی با محوریت مسائل اصیل و پیچیده واقعی به جای تقدم محتوای صرفاً نظری. دوم، تغییر پارادایم تدریس از انتقال دانش به سوی تسهیلگری و راهبری فرآیندهای کاوشگری و حل مسئله. سوم، تحول در محیط‌های یادگیری و خلق فضاهای کارگاهی، آزمایشگاهی و تعاملی که امکان تمرین عملی را فراهم می‌آورند. و چهارم، بازنگری در نظام ارزشیابی به سمت سنجش فرآیندهای تفکر، کیفیت راه‌حل‌ها و توانایی کاربرد دانش در موقعیت‌های جدید. نتیجه کلی تحقیق تاکید می‌کند که تقویت تفکر مهارتی نیازمند تحولی کل‌نگر در اکوسیستم آموزشی است؛ تحولی که در آن دانش‌آموز از دریافت‌کننده منفعل اطلاعات به کنش‌گر فعال، خلاق و حل‌کننده مسئله تبدیل می‌شود. این مسیر، نه تنها توسعه فردی را تسهیل می‌کند، بلکه سرمایه انسانی جامعه را برای پاسخگویی به چالش‌های نوظهور آماده می‌سازد.

کلمات کلیدی فارسی :
تفکر مهارتی، برنامه درسی مبتنی بر مسئله، آموزش کاربست‌محور، ارزشیابی عملکردی.