بررسی نقش آموزش تفکر انتقادی و پرسشگری در تربیت دانش آموزان خودراهبر

دسته بندی موضوعی : برنامه ریزی درسی و آموزشی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 18

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی پژوهش برتر - سال اول شماره دوم - تابستان 1404

نویسندگان :
زهرا کریمی
پروین آقایانی فرد احر
فرزانه شیرالی حسین زاده

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/1220

چکیده فارسی :

در عصر حاضر که با انفجار اطلاعات و تغییرات سریع علمی و تکنولوژیک مواجه هستیم، نظام‌های آموزشی دیگر نمی‌توانند صرفاً بر انتقال دانش و حفظیات تمرکز کنند. هدف اصلی این پژوهش، بررسی و تحلیل نقش آموزش تفکر انتقادی و مهارت‌های پرسشگری در تربیت و توانمندسازی دانش‌آموزان خودراهبر است. یادگیری خودراهبر (Self-directed Learning) فرآیندی است که در آن یادگیرنده با تکیه بر آگاهی از نیازهای یادگیری خود، اهداف را تعیین کرده و منابع و روش‌های مناسب برای دستیابی به آن‌ها را شناسایی و مدیریت می‌کند. در این راستا، تفکر انتقادی به عنوان مهارت تحلیل، ارزیابی و داوری منطقی، و پرسشگری به عنوان موتور محرکه کاوشگری، ابزارهای کلیدی برای تحقق این استقلال شناختی می‌شوند. روش تحقیق حاضر از نوع توصیفی-تحلیلی بوده و با مرور ادبیات نظری و بررسی یافته‌های پژوهش‌های پیشین انجام شده است. نتایج این بررسی نشان می‌دهد که آموزش تفکر انتقادی، دانش‌آموزان را قادر می‌سازد تا به جای پذیرش منفعلانه اطلاعات، آن‌ها را مورد سنجش قرار داده، اعتبار منابع را ارزیابی کرده و بیندیشند. این مهارت، پایه و اساس اعتمادبه‌نفس تحصیلی است که برای یادگیری خودراهبر ضروری است. از سوی دیگر، پرسشگری، به ویژه پرسش‌های سطح بالا، فرآیند کنجکاوی را فعال کرده و دانش‌آموز را از یک دریافت‌کننده اطلاعات به یک کاوشگر فعال تبدیل می‌کند. یافته‌ها حاکی از آن است که ترکیب این دو مؤلفه در محیط‌های آموزشی، منجر به افزایش خودنظم‌دهی، انگیزه درونی و مسئولیت‌پذیری دانش‌آموزان نسبت به فرآیند یادگیری خود می‌شود. وقتی دانش‌آموزان تشویق می‌شوند تا سؤال بپرسند و به نقد بپردازند، مهارت‌های حل مسئله و تصمیم‌گیری آن‌ها نیز ارتقا می‌یابد که این امر از ویژگی‌های بارز یادگیرندگان خودراهبر است.

کلمات کلیدی فارسی :
تفکر انتقادی ، تفکر پرسشگر ، پرورش ، مستقل ، خودراهبر