بررسی مفهوم امید و مقابله با ناامیدی در قرآن کریم

دسته بندی موضوعی : علوم دینی و الهیات

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 12

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی مطالعات علوم جامعه شناختی فرهنگی اجتماعی - سال اول - شماره دوم - تابستان 1404

نویسندگان :
احمد صیفی کارشناسی ارشدعلوم قرآن وحدیث

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3993

چکیده فارسی :

امید از بنیادی‌ترین مفاهیم تربیتی و روان‌شناختی در قرآن کریم است که با مفاهیمی همچون رحمت الهی، توکل، صبر، توبه، مغفرت و آینده‌نگری پیوند دارد. در مقابل، ناامیدی و یأس از رحمت خداوند در قرآن به‌عنوان نگرشی نادرست و مانعی برای حرکت اصلاحی انسان معرفی شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی مفهوم امید، عوامل تقویت‌کننده آن و شیوه‌های قرآنی مقابله با ناامیدی انجام شده است. روش پژوهش، توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر تحلیل محتوای آیات قرآن کریم و استفاده از منابع تفسیری و پژوهش‌های مرتبط است. جامعه پژوهش شامل آیات مرتبط با امید، یأس، رحمت، مغفرت، توکل، صبر و آینده‌نگری در قرآن کریم و منابع علمی مرتبط با موضوع است. یافته‌ها نشان می‌دهد که امید قرآنی صرفاً یک احساس مثبت نیست، بلکه نگرشی فعال و مبتنی بر ایمان، عمل صالح، توکل، توبه و تلاش برای اصلاح وضعیت موجود است. آیات قرآن، به‌ویژه آیات مربوط به رحمت و مغفرت الهی، ظرفیت مهمی برای مقابله با ناامیدی فردی و اجتماعی دارند. همچنین تحلیل آیات نشان می‌دهد که قرآن میان امید سازنده و خوش‌بینی منفعلانه تمایز قائل است و امید حقیقی را با مسئولیت‌پذیری و اقدام عملی پیوند می‌دهد.

کلمات کلیدی فارسی :
امید، ناامیدی، یأس، قرآن کریم، رحمت الهی، توکل، صبر، تربیت اسلامی.