مبانی فقهی و حقوقی حکمرانی سایبری در دولت اسلامی چالش اقتدار و آزادی در فضای مجازی

دسته بندی موضوعی : فقه و حقوق

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 16

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
اولین همایش پژوهش‌های ایرانی اسلامی در جوامع مدرن

نویسندگان :
مصطفی یزدان پناه سطح 3 حوزوی ، کارشناس فقه و اصول حوزه علمیه کاشان

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/3224

چکیده فارسی :

گسترش فناوری‌های ارتباطی و توسعه فضای مجازی، الگوهای سنتی حکمرانی را با تحولات گسترده‌ای مواجه ساخته و مسئله حکمرانی سایبری را به یکی از مهم‌ترین مسائل دولت‌های معاصر تبدیل کرده است. در این میان، دولت اسلامی با چالشی دوگانه روبه‌روست؛ از یک‌سو موظف به حفظ امنیت عمومی، نظم اجتماعی و صیانت از مصالح جامعه است و از سوی دیگر، باید حقوق و آزادی‌های مشروع کاربران، از جمله حریم خصوصی و آزادی بیان را مورد حمایت قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف تبیین مبانی فقهی و حقوقی حکمرانی سایبری در دولت اسلامی و بررسی چگونگی ایجاد تعادل میان اقتدار حاکمیت و آزادی‌های مشروع کاربران انجام شده است. روش تحقیق، توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر منابع کتابخانه‌ای است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که اصولی همچون حفظ نظام، نفی ضرر، امر به معروف و نهی از منکر، مبانی فقهی مداخله دولت در فضای مجازی را تشکیل می‌دهند و در حوزه حقوق عمومی نیز اصولی مانند قانون‌گرایی، تأمین امنیت عمومی و رعایت تناسب، چارچوب اعمال اقتدار دولت را مشخص می‌سازند. در عین حال، حرمت تجسس، کرامت انسانی و ضرورت صیانت از حریم خصوصی، از مهم‌ترین محدودیت‌های اعمال حاکمیت در فضای سایبری به شمار می‌روند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که حکمرانی سایبری مطلوب در دولت اسلامی زمانی تحقق می‌یابد که میان امنیت و آزادی، توازن منطقی و حقوقی برقرار شده و سیاست‌گذاری‌ها بر پایه شفافیت، پاسخ‌گویی، رعایت حقوق شهروندی و ارتقای سواد رسانه‌ای جامعه صورت گیرد.

کلمات کلیدی فارسی :
حکمرانی سایبری، دولت اسلامی، فقه سیاسی، حقوق عمومی، اقتدار، آزادی‌های مشروع، فضای مجازی.