بررسی فقهی و اصولی بیع معاطاتی با تاکید بر مبانی امامیه و جایگاه آن در حقوق ایران

دسته بندی موضوعی : فقه و حقوق

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 16

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی دادگران کیفری - سال پنجم - شماره اول - بهار 1405

نویسندگان :
محمد فولادی سطح 2 حوزه حوزه علمیه امام عصر(عج) ،فارس ،شیراز

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/2476

چکیده فارسی :

بیع معاطاتی یکی از اقسام بیع است که بدون ایجاب و قبول لفظی و صرفاً بر پایهٔ رفتار عرفی طرفین و احراز قصد تملیک شکل می‌گیرد¹. فقه امامیه با تکیه بر قواعدی چون «العقود تابعة للقصود»²، اصل صحت³، و بنای عقلاء⁴، مشروعیت این نوع بیع را اثبات می‌کند. در مقابل، برخی از فقهای سلف و مذاهب اهل‌سنت آن را فاقد اثر تملیکی دانسته و صرف اباحهٔ تصرف می‌دانند⁵. در حقوق ایران نیز، مادهٔ ۳۳۹ قانون مدنی⁶، بیع معاطاتی را به‌عنوان نوعی عقد صحیح تلقی کرده و حقوقدانانی مانند کاتوزیان⁷ آن را مشمول کلیهٔ آثار بیع می‌دانند. و بر این باورند که در فرض تحقق قصد و رضایت،معاطات دارای تمامی آثار حقوقی و فقهی بیع لزوم نقل ملکیت،ضمان تلف، و حق فسخ خواهد بود.
این پژوهش ضمن واکاوی مبانی فقهی و اصولی معاطات، آثار فقهی و حقوقی آن را بررسی کرده و در پرتو معاملات دیجیتال معاصر، ضرورت اثبات معاطات در دعاوی حقوقی مورد بحث قرار گرفته است.

کلمات کلیدی فارسی :
بیع،معاطات،قصدانشاء،قانون مدنی ایران،فقه امامیه،سیره عقلاء