بررسی نمادهای شخصیت پيامبر (ص) در قصاید بُرده

دسته بندی موضوعی : علوم اجتماعی ، فرهنگی و سیاسی

زبان : فارسی

نوع فایل : PDF

تعداد صفحات : 24

وضعیت : این مقاله توسط هیات داوران پایگاه ایران ژورنال داوری شده است
فصل نامه علمی تخصصی مطالعات علوم جامعه شناختی فرهنگی اجتماعی - سال دوم شماره سوم - پاییز 1405

نویسندگان :
حسن عطفی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات عرب دبیر آموزش و پرورش شهرستان بیرجند، خراسان جنوبی، ایران.

ثبت شده توسط : ایران ژورنال

لینک مستقیم مقاله : https://iran-journals.com/doc/4525

چکیده فارسی :

این مقاله به تحلیل سه قصیده برجسته در مدح پیامبر اسلام (ص)، یعنی «برده» کعب بن زهیر، «برده» بوصیری و «کافیه» صفی‌الدین حلّی می‌پردازد و بازتاب شخصیت والای معنوی ایشان را در این آثار بررسی می‌کند. هدف، ایجاد پیوندی عمیق میان ذهن خواننده و سیره نبوی است تا آن حضرت روشنگر مسیر پرفراز و نشیب معرفت باشد. مقاله با تکیه بر نقش هدایتگری پیامبران، نشان می‌دهد که این شاعران چگونه با بهره‌گیری از نمادهای فرهنگی و زبانی، شخصیت پیامبر (ص) را بر اساس تجربه‌ها و واقعیت‌های زمانه خود تفسیر و بازآفرینی کرده‌اند. در این فرایند، الگوهای نمادین از ویژگی‌های مشترک شخصیت ایشان نشأت می‌گیرند و هم‌پوشانی معنایی می‌آفرینند؛ به طوری که هر نماد، ضمن استقلال تفسیری، در انسجامی کلی با دیگر نمادها به ترسیم ابعاد گوناگون آن شخصیت بی‌نظیر می‌پردازد. برای تبیین این موضوع، شخصیت پیامبر (ص) در چهار شاخه کلی تحلیل شده است: صبر و ایمان، قیام و فداکاری، محور خشکسالی و حاصلخیزی (کنایه از زدودن جهل و اعطای حیات معنوی)، و معجزات و کارهای خارق‌العاده. این تنوع نمادین، نتیجه مستقیم خلاقیت ادبی و بینش عمیق شاعران و نیز بازتابی از شرایط متفاوت تاریخی و فردی آنان است. مقاله با شرح ابیاتی از این قصاید، می‌کوشد تا این نمادسازی را آشکار ساخته و نشان دهد که چگونه رفتار و کردار پیامبر (ص)، به مثابه رحمتی برای جهانیان، می‌تواند تاریکی‌های جهل را بزداید.

کلمات کلیدی فارسی :
نماد ، درون مایه، صبر و ایمان، قیام و فداکاری، حیات و حاصلخیزی، پیامبر (ص)